Laatste wijziging: 28-07-2005 14:06

Wanneer is Nino geboren?
Nino is geboren op woensdag 11 december 2002 om 08:59. Het was ijskoud die dag!

Is Nino thuis geboren?
Nee, helaas niet! Nino was een maand te vroeg en daarom moest Monique in het ziekenhuis bevallen. Nino deed het na z'n geboorte niet zo goed, hij wilde/kon niet drinken (niet uit de borst, maar ook geen afgekolfde moedermelk uit een cupje) dus hij viel steeds meer af. Uiteindelijk heeft hij een neus-maagsonde gekregen (waardoor hij moedermelk kreeg) en mocht hij na 11 dagen in het ziekenhuis naar huis (met sonde, die hebben we een week later verwijderd).

Wat krijgt Nino te eten?
Nino kreeg tot hij 24,5 maand was, volledige borstvoeding op verzoek. Er waren dus geen vaste tijden waarop hij dronk, hij kreeg de borst wanneer hij er om vroeg. Toen hij bijna zeven maanden oud was, kreeg Nino af en toe hapjes vast voedsel als bijvoeding naast de borstvoeding. We hebben het vaste voedsel langzaam geïntroduceerd, zodat de borstvoeding niet teveel terugliep. Borstvoeding is in het eerste levensjaar de belangrijkste voedingsbron voor baby's, en daarna blijft het nog lange tijd de belangrijkste bron van zuivel. Koemelk is voor kalfjes, niet voor baby's!
Sinds Nino een maand of elf is, eet hij flink veel ander voedsel naast de borstvoeding: per dag twee of drie boterhammen, fruit, een flinke hoeveelheid warm eten en tussendoor nog een soepstengel, kinderkoekje of plakje ontbijtkoek. Hij drinkt borstvoeding en daarnaast water. Vanaf ongeveer 18 maanden lust Nino ook vruchtensap en is hij helemaal weg van thee ('juicy rooibos').

Waarom kreeg Nino borstvoeding?
Omdat dat de allerbeste voeding is voor een baby! Bovendien is het altijd voorradig, altijd op de juiste temperatuur, altijd van de juiste samenstelling, het bevat afweerstoffen en beschermt ook op latere leeftijd tegen ziektes. En het is gratis. Borstvoeding is veel meer dan alleen melk, het is ook troost, geborgenheid en een veilige basis om de buitenwereld te verkennen. De World Health Organization adviseert om baby's minimaal twee jaar borstvoeding te geven - ook in Westerse landen. En: borstvoeding wordt zeer efficiënt verbruikt, wat minder poepluiers oplevert. In Nino's geval (tot hij ± negen maanden was) maar 1 of 2 poepluiers per week!

Dus jullie zijn tegen flesvoeding?
Nou, tegen is een groot woord. Maar wij zullen Nino in ieder geval nooit kunstvoeding geven (in een fles kan ook afgekolfde borstvoeding zitten :)). Wij vinden dat elke baby recht heeft op borstvoeding. Maar we beseffen ook dat er moeders zijn die - om wat voor reden dan ook - geen borstvoeding (meer) kunnen geven. Voor die (nood)gevallen is er kunstvoeding. Natuurlijk loopt het geven van borstvoeding niet altijd van een leien dakje, maar veel (opstart)problemen kunnen opgelost worden (neem contact op met VBN of LLL of schakel een lactaciekundige in).

Is borstvoeding niet lastig te combineren met werk?
Helemaal niet. Totdat de baby negen maanden oud is, heeft een moeder volgens de Arbeidstijdenwet het recht om maximaal 25% van de werktijd te besteden aan kolven of borstvoeden. Daarna mag het natuurlijk ook nog, maar dan in de eigen tijd (bijvoorbeeld de lunchpauze). Het is met Nino gelukt om hem op werkdagen 's ochtends vroeg, tussen de middag en aan het eind van de middag zelf te voeden. Kolven op het werk was voor Monique dus niet nodig. Vanaf een maand of zeven wil Nino vaker drinken en krijgt hij soms tussendoor een flesje afgekolfde melk op de dagen dat Monique werkt. Sinds Nino negen maanden is, mag Monique Nino niet meer onder werktijd voeden. Dat is dus helaas niet meer relaxed tussen de middag 1,5 uur thuis zijn, maar snel in een half uurtje voeden. Gelukkig gaat het maar om twee keer per week (Monique werkt 2,5 dag per week).

Wanneer krijgt Nino geen borstvoeding meer?
Eigenlijk had Monique pas willen stoppen met borstvoeding als Nino dat zelf had aangegeven. 'Child led weaning' of 'natural weaning' noemen ze dat, zoiets als 'kindgeleid afbouwen'. Maar toen werd Monique weer zwanger... en voeden ging erg veel pijn doen. Monique heeft de borstvoeding dus toch afgebouwd (soms onder groot protest van Nino). Nino heeft voor het laatst bij Monique gedronken toen hij 24,5 maand oud was.

Waarom krijgt Nino biologisch voedsel?
Omdat wij ervan overtuigd zijn dat dat gezonder voor hem is. Wij denken dat een mensenlichaam (en vooral een baby-lichaam) niet gemaakt is om de pesticiden en kunstmest te verwerken die gebruikt worden op groente en fruit. Het kan zelfs kanker veroorzaken. Gelukkig verkoopt AH veel biologische groente en fruit, en de natuurvoedingswinkel natuurlijk ook.

Waarom eet Nino geen vlees?
Omdat een mens geen vlees nodig heeft om te kunnen leven. Omdat dieren niet 'gemaakt' zijn om op te eten. Omdat de manier waarop dieren gefokt worden voor vleesconsumptie te gruwelijk is voor woorden. En omdat Nino de keuze of hij wel of geen vlees wil eten, mag maken op het moment dat hij aangeeft daar aan toe te zijn. En dan bedoelen we natuurlijk dat hij zelf moet begrijpen wat het eten van vlees inhoudt en dat hij zelf oud genoeg moet zijn om een beredeneerde keuze te maken. Dat kan hij misschien als hij zes is, misschien als hij tien is. Wij zullen in ieder geval die keuze nooit voor hem maken door hem vlees (of vis) te geven.

Hoe voeden jullie Nino op?
Wij geloven niet zo in het woord 'opvoeden'. Wij spreken liever van 'begeleiden'. Opvoeden klinkt alsof het kind niet goed is zoals hij nu is, alsof hij afgericht moet worden. Wij proberen te luisteren naar de behoeften van Nino en proberen daar zo goed mogelijk op in te spelen, zodat hij een veilige basis heeft. Onze ideeën over de begeleiding van kinderen blijken aan te sluiten bij Attachment Parenting (AP) of Natuurlijk Ouderschap. De kern van AP is dat je je kind de ruimte geeft om zich optimaal te ontwikkelen en de grenzen stelt om dat in alle veiligheid te kunnen doen.
Natuurlijk Ouderschap gaat uit van de volgende doelen: ken je kind, help je kind zich goed te voelen en geniet van het ouderschap. Om deze doelen te kunnen bereiken zijn acht handvatten geformuleerd:

1. Blijf na de geboorte in contact met je baby. Als na de geboorte het contact om medische of sociale redenen wordt verbroken, probeer dit dan te herstellen zodra dat kan.
2. Geef gehoor aan de signalen van je kind. Laat je kind niet alleen als het huilt maar koester het, ook als je het verdriet niet kunt wegnemen.
3. Geef zo lang mogelijk borstvoeding. Borstvoeding is meer dan voeding. Het is een ideaal troostmiddel en kan op verzoek van het kind gegeven worden.
4. Draag je kind zoveel mogelijk bij je. Je kunt een drager gebruiken waardoor je je handen vrij hebt.
5. Slaap samen met je kind of zet een co-slaper tegen je bed aan.
6. Geef ruimte aan de ontwikkeling van empathie door positief in te grijpen en geen agressie te gebruiken.
7. Vermijd vaak voorkomende of langdurige scheiding. Als scheidingen absoluut onvermijdbaar zijn, is continuïteit van zorg bij een consistente, lieve oppas heel belangrijk.
8. Bewaar evenwicht in het gezinsleven. Evenwicht is de sleutel tot het vermijden van "ouderschaps burn-out" en kan worden bereikt door voor jezelf te zorgen door beweging, rustige tijd en gezond eten.

Naar welke school gaat Nino als hij vier is?
Of Nino al naar school gaat als hij vier is, moeten we afwachten. Hij moet zelf aangeven of hij er klaar voor is. We zijn nog hard op zoek naar de best passende onderwijsvorm voor Nino. De manier van omgaan met kinderen op de Vrije School spreekt ons wel aan, maar we hebben niet zoveel met antroposofie. Montessori onderwijs lijkt ons wel wat, maar de dichtsbijzijnde school zit op 25 km afstand. We kijken nu naar een Jenaplan school (7,5 km afstand).

Hoe slaapt Nino?
Goed! 's Nachts slaapt hij gezellig tussen papa en mama in het grote bed. Hij kruipt dan lekker tegen een van beide aan. Hij slaapt sinds hij zo'n acht maanden is ongeveer 11-12 uur per nacht (met 1 of meer nachtvoedingen). Vanaf ongeveer 23 maanden slaapt hij 10-11 uur per nacht, zonder nachtvoedingen. Overdag slaapt Nino ook wel goed, maar het in slaap vallen gaat wat minder soepel. Nino wil overal bij zijn en alles zien, dus hij vecht tegen de slaap! Nino wordt in ieder geval niet op vaste tijden te slapen gelegd. Wij kijken liever naar zijn behoefte: is hij moe? Dan slapen. Ongeacht hoe laat het is of hoe lang (of kort) hij al wakker is. Vanaf ongeveer 15 maanden slaapt Nino overdag nog 1 keer, meestal 1,5 of 2 uur. Vanaf ongeveer 22 maanden slaat hij z'n middagslaapje af en toe over (of hij blijft heel lang wakker overdag), hoewel hij dan wel moe is. Nino vindt slapen gewoon zonde van z'n tijd :) Sinds hij 2 jaar en 7 maanden oud is, valt hij 's avonds vaak helemaal alleen in slaap: of op het grote bed, of in z'n peuterbed in z'n eigen kamertje.

Zijn jullie niet bang dat Nino zo nooit zelfstandig wordt?
Nee! Het idee dat een baby alleen in z'n eigen kamertje moet slapen bestaat nog niet zo lang. Nog niet eens zo lang geleden sliepen baby's altijd bij hun ouders. En bij 'primitieve' volkeren slapen de baby's ook altijd bij hun moeder. Ze hebben vrijwel voortdurend lichaamscontact met hun moeder en huilen (daardoor?) aanzienlijk minder.
Waarom leggen veel ouders dan tegenwoordig hun kind in een eigen kamertje te slapen? Daar lijken verschillende oorzaken voor te zijn, waaronder de opkomst van harde opvoedingstheorieën en de angst voor wiegedood of verstikking.
Het idee was dat baby's al vanaf de geboorte moesten leren zelfstandig te zijn. Dit zou worden bereikt door ze in hun eentje te laten huilen zodat ze 'sterk en zelfstandig' zouden worden. Opvallend is dat deze opvattingen bij enkele primitieve stammen ook voorkomen. Deze stammen staan echter oorlogszuchtig en strijdbaar tegenover de wereld. Ze behandelen hun kinderen opzettelijk zo strikt en koud om hen tot agressieve volwassenen te kneden. Met succes.
Baby's die bij hun ouders slapen, voelen zich veilig en geliefd. Dat zorgt er later voor dat een kind zich zelfstandiger weet op te stellen, in plaats van vreesachtig in de wereld te staan met een 'gebroken wil'. Het wordt een spontaan kind, maar weinig gewelddadig. Een creatief kind, maar weinig destructief (Morris, 1991).
De angst voor wiegedood of verstikking is volgens ons niet helemaal terecht. Heel jonge baby's daargelaten, protesteert een baby altijd als je op hem gaat liggen. Het is eigenlijk nog nooit echt gebeurd dat we 's nachts op Nino zijn gaan liggen. De heel enkele keer dat dat wel (half) gebeurde, werden we altijd wakker genoeg om een andere slaaphouding te kiezen. Wel moet er uiteraard voor worden gezorgd dat het bed veilig is (geen kussens in de buurt van het hoofdje van de baby, geen waterbed of zacht matras, geen ruimte tussen matras en hoofdeinde, etc). Nino ligt tussen ons in, dus hij kan niet uit bed vallen (hoe dat gaat als hij kan kruipen, zien we dan wel weer :)). Bovendien is het zo ontzettend veel praktischer dat Nino tussen ons in slaapt: als hij 's nachts wakker wordt en wil drinken, legt Monique hem half slapend aan. Nadat Nino klaar is met drinken, legt Monique hem weer tussenin en daarna slaapt iedereen direct weer verder.
Daarnaast zijn er aanwijzingen dat samen slapen juist wiegedood kan helpen voorkomen. Baby's die alleen op een kamertje liggen, kunnen in een te diepe slaap raken. Soms zo diep dat ze niet wakker worden als ze een ademstilstand (apnoe) krijgen. De ademhaling van baby's die bij hun ouders in bed liggen, wordt door hun moeder in de gaten gehouden, zelfs als zij zelf slaapt (Dettwyler & Kendall, 1999).
Hiermee willen wij ouders die hun kind wel in een eigen kamertje te slapen leggen en die hun kind in hun eentje laten huilen absoluut niet veroordelen. Alle ouders hebben het beste met hun kind voor en handelen dus zoals zij denken dat het beste is voor hun kind. We willen alleen maar laten zien hoe wij hierover denken.

Maar op deze manier wordt hij toch niet goed voorbereid op de 'harde' maatschappij?
Op de website van Iederwijs staat een mooi antwoord op deze vraag:
"[...] Wij denken dat door deze manier van met elkaar omgaan kinderen zichzelf gewaardeerd voelen, leren wat ze zelf belangrijk vinden en leren hoe ze met problemen om kunnen gaan. Het worden krachtige kinderen die zelfvertrouwen hebben en initiatief nemen. En dat is volgens ons juist wat je in deze maatschappij nodig hebt."

Vinden jullie het niet heel zwaar om zo met Nino om te gaan?
Nou, nee! We volgen ons gevoel, onze intuïtie. Wij hebben het idee dat Nino zich daar goed bij voelt. Nino groeit in ieder geval goed (hij is lekker mollig), hij ontwikkelt zich goed (zeker als je bedenkt dat hij een maand te vroeg geboren is) en hij is nog nooit echt ziek geweest. Wij zouden het pas zwaar vinden om Nino huilend in z'n kamertje te laten liggen... onder het mom "daar wordt ie sterk en zelfstandig van". Een baby begrijpt nog helemaal niks van de wereld en heeft z'n papa en mama nodig om zich veilig te voelen.

Ja maar een baby moet toch af en toe huilen om spanningen kwijt te raken?
Daarover zijn de meningen verdeeld. Wij denken van wel (net als Aletha Solter), maar alleen als het gaat om 'onbegrepen' huilen, dus niet het huilen van honger, dorst, kou, warmte, pijn, eenzaamheid etc. Als alle mogelijke oorzaken zijn uitgesloten en Nino blijft huilerig, geven we hem de kans om te huilen. Maar: we laten Nino nooit alleen huilen. Volgens ons voelt een kind dat alleen huilt zich ontzettend eenzaam en onbegrepen. En dat willen wij Nino niet aandoen. Dus Nino mag huilen (want waarom zou hij alleen maar positieve emoties mogen tonen?), maar we houden hem vast als hij huilt. Zo weet hij dat het prima is om te huilen, en voelt hij dat wij naar hem luisteren. Of het door deze benadering komt weten we niet, maar Nino huilt heel weinig meer. Toen hij kleiner was, heeft hij vrij veel gehuild (elke dag ongeveer een uur achter elkaar, dat valt eigenlijk nog wel mee. We zouden Nino in ieder geval niet het predikaat 'huilbaby' willen geven). Maar sinds hij een maand of zeven is, komt het maar zelden meer voor dat hij lang achter elkaar huilt.

Hoe kan het dan dat Nino een fopspeen heeft? Dat is toch niet goed?
Eh... tja. Toen Nino geboren werd, waren we nog niet zo goed op de hoogte van bovenstaande theorieën. We wisten wel van tepel/speen verwarring en wilden dus niet dat Nino een flesje (met moedermelk) kreeg in het ziekenhuis (wat hij vervolgens wel verscheidene keren heeft gehad, maar dat terzijde). Ook wisten we niet dat een pasgeboren baby beter geen fopspeen kan krijgen omdat die het hongergevoel onderdrukt. En dr. Solter is tegen een fopspeen omdat die wordt gebruikt als middel dat het huilen onderdrukt. Achteraf gezien hadden we Nino dus beter geen speen kunnen geven. Maar inmiddels kan hij (en wij) er niet meer zonder... Nino krijgt z'n speen alleen om te slapen, maar is er inmiddels zo aan gewend (gruwel!) dat het hem amper meer lukt om zonder speen in slaap te vallen. Zelfs niet als hij in de draagdoek zit of als je hem vasthoudt. Toen hij 22 maanden was, heeft Nino de fopspeen helemaal zelf afgebouwd ('bah, bies!'). We zijn erg blij dat dit zonder drama's is verlopen.

Gaat Nino elke dag in bad?
Nee, daarvan droogt z'n huid teveel uit. Zeker omdat Nino ook last heeft van eczeem. Hij gaat ongeveer twee keer per week in bad of onder de douche. Liefst met babyproducten van Weleda.

Als ik dat allemaal zo lees, dan draagt Nino zeker ook katoenen luiers?
Na twee pogingen (toen hij pas geboren was, met Indi Classic, en toen hij een maand of tien was, met Kushies Ultra) draagt Nino weer papieren luiers. Eerst Pampers (huismerken lekten door). Toen hij een maand of zeven was, ontdekten we het bestaan van Moltex luiers. Ongebleekt, dus beter voor het milieu en beter voor Nino.
De Kushies bevielen toch niet zo goed, met als voornaamste klacht enorme luieruitslag. En ja, we hebben volgens ons overal op gelet :)

• Elke drie uur (of vaker) verschonen
• Een inlegger in de luier voor extra absorptie
• Geen wasverzachter gebruiken bij het wassen van de luier (we gebruikten zelfs Neutral wasmiddel om allergische reacties te voorkomen)
• Geen doorkomende tandjes/kiezen die de luieruitslag veroorzaakten.

Nino krijgt toch wel z'n vitaminedruppeltjes?
Het consultatiebureau adviseert vitamine K totdat baby's drie maanden zijn, en vitamine D tot vier jaar. In kunstvoeding zijn deze vitamines al toegevoegd. Bij borstvoeding moet het er los bij gegeven worden. Vitamine K regelt de bloedstolling. Omdat te vroeg geboren baby's een grotere kans hebben op een hersenbloeding, hebben we Nino wel drie maanden vitamine K gegeven. Vitamine D heeft hij gekregen tot hij ongeveer vijf maanden was. Wij denken dat kinderen die vaak buiten zijn, zelf voldoende vitamine D aanmaken, zeker in de zomer. Als de 'r' in de maand is, krijgt Nino weer vitamine D, hoewel we het meestal vergeten te geven.

En de inentingen?
We hebben ons van tevoren goed geïnformeerd en uiteindelijk besloten dat we Nino wel laten inenten. Volgens ons wegen de voordelen van inenten zwaarder dan de nadelen. Bovendien vinden wij dat inenten een maatschappelijk doel dient: alleen als (bijna) alle kinderen in een gebied zijn ingeënt, lukt het om bepaalde (gevaarlijke of zelfs dodelijke) ziektes uit te bannen. Nino krijgt (op ons verzoek) alle inentingen wel een maand later (omdat hij een maand te vroeg geboren is) en de BMR en Meningokokken (die normaal gesproken tegelijk worden gegeven) laten we gescheiden geven, omdat beide vaccins nogal heftige reacties kunnen oproepen en we twee keer een heftig vaccin tegelijk teveel vinden voor zijn immuunsysteem.

Wat is Nino's favoriete speelgoed?

• ballon, bal
• Boekjes om lekker in te bladeren en om uit voorgelezen te worden
• Alles met knopjes en lichtjes: muis, toetsenbord, afstandbediening, mobiele telefoon, laptop, PlayStation2-controller etc :)

Mijn vraag staat er niet bij, wat nu?
Even een mailtje sturen naar alex@kerkhove.net of monique@vandermaas.net!

Bronnen:

• Dettwyler, K. & Kendall, S.A. (1999). De nacht doorslapen.
• Morris, D. (1991). Baby's: het vraag en antwoordboek over het gedrag van baby's. Houten: Unieboek.
• Solter, A.J. (1984). Baby's weten wat ze willen: vertrouw op de signalen van je kind. Haarlem: De Toorts.
• Solter, A.J. (1998). De taal van huilen: positief omgaan met huilen en boosheid van baby's en kinderen tot 8 jaar. Haarlem: De Toorts.
• Platform Natuurlijk Ouderschap

Andere interessante boeken:

• Gordon, T. (1970). Luisteren naar kinderen: de nieuwe methode voor overleg in het gezin. Baarn: Tirion.
• La Leche League International (2000). Handboek borstvoeding. Baarn: Tirion.